Pigmente Lezyon Nedir?
Pigmente lezyonlar genel olarak deride oluşan siyah, kahverengi, mavi ya da kırmızı lezyonların ortak adıdır. Bu lezyonların rengi, derideki melanosit hücrelerinden üretilen melanin pigmentinden, damarlardan ya da tatuaj gibi dışardan deriye giren yabancı maddelerden kaynaklanabilir.
Pigmente cilt lezyonları çoğunlukla melanositiktir. Bununla birlikte, özellikle koyu tenli kişilerde melanositik olmayan lezyonlar da pigmente olabilir. Melanositik olmayan lezyonlar keratinositik, vasküler veya reaktiftir.
- İyi huylu benler (Melanositik nevus)
- Melanoma (Melanosit hücrelerinden kaynaklanan deri kanseri)
- Seberoik keratoszis
- Lentigo
- Becker nevüsü
- Pigmente bazal hücreli karsinom
- Pigmente aktinik keratoz ve intraepidermal karsinom
- Pigmente squamoz hücreli karsinom
- Angioma
- Angiokeratom
- Angiosarkom
- Kaposisarkom
- Dermatofibrom
- Dermataofibrosarkom protuberans
- Postinflamatuvar pigmantasyon
Ben (Nevüs) Çeşitleri
Bilinen ismiyle ben, nevüs ya da mole, ciltteki melanin denilen pigmenti üreten hücrelerin iyi huylu lezyonlarının ortak adıdır. Her yaş grubunda ve vücudun herhangi bir yerinde görülebilirler. Bu lezyonlar farklı büyüklüklerde, bazen deri ile aynı seviyede bazen deriden kabarık, siyah, kahverengi veya mavi renkli olabilen lezyonlardır.
Junctional Nevüs
Genelde çocukluk çağında dermaepidermal bileşkeye kadar uzanan melanosit hücreleri ile görülür.
Compound Nevüs
Ergenliğe geçişte dermoepidermal bileşkeyi aşan melanosit kümesi ile oluşur.
İntradermal Nevüs
Erişkinlerde dermis içerisine yerleşen melanosit hücrelerinden oluşur. Basit ya da adi ben olarak da bilinir.
Blue Nevüs
Melanin pigmentinin cildin daha derininde görüldüğü benlerdir.
Konjenital Nevüs
Doğumda var olan benlerdir. Kıllı veya kılsız olabilirler. Dev boyutlara ulaşabilirler. Bu benlerin %2-%42'si malign melanom denilen cilt kanserine döner.
Displastik Nevüs
İyi huylu nevus olmalarına rağmen, histolojik olarak malign melanomdaki gibi atipik değişiklikler gösterir.
Spitz Nevüs
Genelde yüzde ve çocuklarda görülür. Erişkinlerde Spitz nevüs malign melanom ile karışabilir.
Mongolian Lekesi
Yenidoğanlarda kalçada görülür. Çocukluk çağında kaybolur.
Spider Nevüs
Şekilleri örümceğe benzeyen, sıklıkla kadın ve çocuklarda genellikle yüz, boyun ve göğsün üst kısımlarında parlak kırmızı renkte görülür. Güneş ışığı maruziyetinde, östrojen tedavisi alanlarda ve karaciğer hastalıklarında ortaya çıkar.
Tehlike Sinyalleri
Renk Değişimi
Bendeki herhangi bir renk değişimi dikkatle takip edilmelidir.
Boyut Değişimi
Ölçüsünde ya da kalınlığında büyüme ya da küçülme
Çevre Doku Değişimi
Ben etrafındaki ciltte değişiklik (kızarıklık, beyazlaşma ya da şişme)
Rahatsızlık
Kaşıntı ya da acı varsa
Benler Nasıl Takip Edilirler?
Vücutta deri üzerinde oluşan lezyonlar bir hekim tarafından değerlendirilmelidir. Vücudun ben haritası çıkarılıp belli zaman aralıklarıyla kontrol edilmelidir.
Düzenli Kontrol
Periyodik muayene ve takip önemlidir
Cerrahi Tedavisi
Ben, iyi huylu cilt lezyonları ve cilt kanserlerinde asıl tedavi; cerrahi eksizyondur. Bu sayede hem lezyon çıkarılır, hem de çıkarılan parça histopatolojik olarak incelenir ve önceden bilinmeyen bir cilt kanseri varlığı gözden kaçırılmaz.
Güvenli Tedavi
Modern tekniklerle profesyonel yaklaşım
Tehlikeli Ben Belirtileri
Derideki tüm lezyonların şekli, oluşum zamanlaması, süreci, değişim olup olmadığı, büyüklüğü ve rengi hekim açısından önemlidir.
Asimetri
Bendeki şekil düzensizliği ve asimetrik görünüm önemli bir uyarı işaretidir.
Düzensiz Sınırlar
Benin kenarlarının düzensiz ve belirsiz olması risk faktörüdür.
Renk Değişimi
Alacalı ya da kahverengi-siyah renk değişimleri önemli belirtilerdir.
Büyük Çap
6-8 mm'den büyük benler risk taşıyabilir ve kontrol edilmelidir.
Değişim
Bende görülen herhangi bir değişiklik (büyüme, kabarma, renk değişimi) önemlidir.
Yeni Ben
25 yaş üstünde yeni ben çıkması dikkatle değerlendirilmelidir.
Önemli Uyarı
Bu belirtilerden bir veya daha fazlasının olması durumunda en kısa sürede hekime başvurulmalıdır. Erken tanı hayat kurtarır!
Sık Sorulan Sorular
Pigmente lezyonlar ya da benler iyi bir muayeneden geçmelidir. Pigmente lezyonların bir kısmı iyi huylu lezyonlar olmakla beraber bir kısmı deri kanserine dönüşüm potansiyeli olan ya da deri kanserinin kendisi olabilir.
Lezyonun yeri, oluşum zamanı, değişim süreci, büyüklüğü ve natürü iyi değerlendirilip tedavi ve takip planı yapmak gerekebilir. Her kanser türünde olduğu gibi erken tanı ve tedavi deri kanserlerinde de çok önemlidir.
Malign melanom adlı cilt kanserinin %70'i normal deriden kaynaklanırken, %30'u ise önceden mevcut bir benin değişikliğe uğraması ile oluşmaktadır.
Plastik Cerrahın takibi ve önerisiyle, bazı lezyonları almak ve patolojik olarak incelemek gerekebilmektedir. Tam tersine, bu tür ben ve ben benzeri lezyonların alınmaması ve patolojik olarak incelenmemesi hayati tehlike taşıyabilir.
Mevcut bir deri kanseri gözden kaçırılabilir. Bunun dışında kişinin estetik ya da farklı kaygılarla benlerini aldırması tamamen kendi isteğine bağlıdır.
Ben, leke veya yara gibi isimler vücutta bulunan deri lezyonları için kullanılan, halk arasındaki en genel terimlerdir. Bu isimler, hem iyi huylu deri lezyonları hem de deri kanserleri için kullanılmaktadır.
Kötü huylu bir lezyon ya da deri kanseri patolojik değerlendirmeyle alındığı anda kanser olduğu tespit edilir.